A full and critical edition of the text of Hugo Grotius' De Iure Praedae Commentarius (IPC) as preserved in the single extant manuscript, Leiden UL, BPL 917.

Jan Waszink <j.h.waszink@law.leidenuniv.nl>

Next Page Start Previous Page Additions/Deletions First Finished Version Finished Version

Gallum, tum Gallorum feminae (erat enim eius sexus magna etiam in publicis auctoritas) litem diiudicarent.

Eadem de causa Demophon Eurystheo, Tatius Rex Laurentibus, Populus Atheniensis Alexandro, alii aliis saepissime responderunt, cum suorum civium aliquos in paenam dedere iuberentur, si quis accusaret se iure et legibus animadversuros. Quod si ▸

eti[am]
tamen respublica ▸
de
in ver.
Repress. § 13 secundo.
et tertio et quarto
▸
civium suorum
a civibus suis
aut, quod frequentius, a se illatam iniuriam pertinaciter tueatur, neque eam fateatur et emendet, tum certe iudicandi ordo ▸
qu[...]
ad alteram rempublicam, quae aut in se aut in cive suo se laesam conquesta est, ▸
summo
naturali illo
iure devolvitur.
Non igitur sicut in republica una iudex
ius
facit, ita hic etiam quomodocunque iudicasse sufficiet. Nulla enim est reipublicae in rempublicam potestas ex conventione, sed ex natura quae ius suum persequi unicuique permittit. Ius igitur praecedat necesse est.
Huc illud pertinet, quod ab omnibus traditum est, alteram rempublicam alterius subditam fieri delinquendo.
Nam quisquis iuste bellum gerit necesse est
eatenus
iudex fiat adversarii, sive, ut Plato dixit σωφρονιστής ▸
censor atque castigator
censor atque castigator. Reditur enim necessario ad ius naturae quo unusquisque in sua causa iudicare permittebatur.
Hactenus leges instituto convenientes praescripsimus: quae sunt omnes generales et necessariae, nisi quod una illis exceptio naturaliter inest, ut si quando aliquod factum eveniat in quo leges inter se confligere ▸
Cic. lib. 4
Sil. in verbo Lex § 8 Ibi Hoc tamen.
videantur,
quam vocant rhetores τὴν κατὰ περίστασιν μάχην ▸
pugnam ex circumstantia
pugnam ex circumstantia,
tum ▸
dignioris
superioris
ratio habeatur inferiore postposita.

Legum igitur cunctarum quasi lex erit ista. UT UBI SIMUL OBSERVARI POSSUNT OBSERVENTUR: UBI ID FIERI NON ▸

POSSE INTELLIGITUR
POTEST
TUM POTIOR SIT QUAE EST DIGNIOR. Hoc ipsum vero, quae dignior sit, tum ex origine, tum ex fine intelligi potest. Ex origine enim ius divinum iuri humano ius humanum iuri civili praestat. Ex fine id quod ad bonum cuique suum pertinet, ei quod ad alienum praefertur, et bonum maius minori, et mali maioris remotio minori bono. Exempli gratia
Cicero pro Milone.
si in solitudine insultu alicuius de vita pericliteris, hic cum adiri iudicem neque locus neque tempus ferat, neglecta lege nona de iudiciis, merito temet ipse defendes. Imo ne tertia quidem lex obstare poterit, quae alterum laedi vetat, cum ius tuum ex lege prima, quae vitam tibi tuam commendat,
Silvester in verbo ▸
XXX
Furtum §10. Quartum.
et in verbo Homicidium § 9.
aliter consequi