A full and critical edition of the text of Hugo Grotius' De Iure Praedae Commentarius (IPC) as preserved in the single extant manuscript, Leiden UL, BPL 917.

Jan Waszink <j.h.waszink@law.leidenuniv.nl>

Next Page Start Previous Page Additions/Deletions First Finished Version Finished Version

Τόνδε γὰρ ἀνθρωποῖσι νόμον διέταξε Κρονίων· ἰχθύσι γὰρ καὶ θηρσὶ καὶ ὀιωνοῖς πετεηνοῖς ἐσθέμεν ἀλλήλους· ἐπεὶ οὐ δίκη ἐστὶ μετ' αὐτῶν. ἀνθρωποῖσι δ'ἔδωκε δίκην, ἣ πολλὸν ἀρίστη.

Adde Lact. d. c. 18.
Humano generi nam lex datur ab Iove summo. Quippe ferae, pisces, avium genus altivolantum Mutua se vertunt in pabula, iuris egentes: Iustitia at nobis, quae res est optima, cessit.

Seneca: ut omnia inter se membra consentiunt, quia singula servari totius interest, ita homines singulis parcent, quia ad caetum geniti sumus. Salva autem esse societas nisi amore et custodia partium non potest.
De Ira lib. 2 c. 31
Idem alibi: Securitas securitate mutua paciscenda est.
De Clem. lib. 1.c.19
Haec est illa hominum inter se cognatio, illa Mundi civitas, quam tot tantisque praeconiis veteres Philosophi nobis ▸
com[mendant] ex Stoicis desumtam,
commendant praesertim Stoici,
quorum sententiam ▸
latissime
etiam
Cicero exsequitur;
▸
Quo et illud spectat
Ex qua et illud est
Florentini, cum cognationem quandam inter nos natura constituerit, consequens esse ut hominem homini insidiari nefas sit: quod ille ▸
recte
optime
ad ius gentium refert.
L: Ut vim ff. de Iust. et Iure lib. 1 de legibus.
Unde apparet quam non recte magistri ignorantiae Academici contra Iustitiam disputaverint, eam quae natura est ad utilitatem duntaxat suam ducere, civilem vero non ex natura esse, sed ex opinione. Hanc enim mediam iustitiam, quae humano generi propria est omittebant.
Cic. de Rep. 3. Lact. Inst. lib. 5.c. 15. 17. 18

Ex regula igitur prima et secunda leges duae procedunt de bono alieno, quae prioribus de bono suo respondent, easque iusto limite circumscribunt. Una NE QUIS ALTERUM LAEDAT: altera: NE QUIS OCCUPET ALTERI OCCUPATA. Haec lex abstinentiae, illa innocentiae est: inde vitae securitas oritur, hinc dominiorum distinctio, celeberrimumque illud Meum et Tuum.

Et hoc est illud quo veteres respexerunt, cum Cererem legiferam eiusque sacra Thesmophoria dixere,
Macrob. Sat. 3. c.12
iura ex agrorum divisione inventa significantes. Ratio posterioris
legis
apud Quintilianum est: Si haec conditio est ut quicquid in usum hominis cessit proprium sit habentis, profecto quicquid iure possidetur iniuria aufertur.
Decl. 13.
Hac velut fiducia inita est Hominum societas:
ad quam homo ex instituto Creatoris magis quam caetera animantia ferebatur.
Arist. 1. de Rep. c.2.
hinc
τὰ ξυμβόλαια, hoc est
mutuae actiones passionesque natae sunt, et boni ▸
suique
malique,
sui et alieni mistura. Hinc illud ut Homo Homini Deus, Homo Homini lupus diceretur. ▸
Quare iustitia illa opus quae proprie ἀρετὴ κοινωνικὴ,▸
hoc est
▸
virtus socialis
virtus socialis dicitur, et quae vere aequalitatem continet sive talionem, τὸ ἶσον, τὸ ἀντιπεπονθος: ut illa scilicet mistura hoc modo temperaretur. Nec ut hactenus simplex relatio sed alterna esse caepit, quem- admodum naturaliter accidit, ut ea res quae agit vicissim patiatur, et ea res quae patitur vicissim agat. Ita ex priorum legum compositione leges factae sunt: UNA MALE-