A full and critical edition of the text of Hugo Grotius' De Iure Praedae Commentarius (IPC) as preserved in the single extant manuscript, Leiden UL, BPL 917.
Jan Waszink <j.h.waszink@law.leidenuniv.nl>
Next Page Start Previous Page Additions/Deletions First Finished Version Finished Version unde DOMINIUM
unde usus et mox dominium secutum est.
At vero non satis ▸ incolumitati
conservationi
operum suorum provisum Deus credidit, si suam duntaxat incolumitatem cuique commendaret, nisi et rem alteram alterius commodis vellet consulere, ut cuncta inter se velut aeterno faedere consentirent. Seneca: Alteri vivas oportet si vis tibi vivere.
Duplex itaque est amor sui et alterius, quorum ille cupidinis, hic amicitiae dicitur. Huius autem aliqua etiam in rebus inanimis species observatur, in brutis animantibus clarior, in homine vero luculentissima, ut cui praeter communes cum caeteris affectiones peculiariter concessa sit ratio illa imperatrix: cui scilicet ab ipso Deo principium, qui mentis suae imaginem Homini impressit.
▸Epicharmus:
quod Epicharmi versu notatur:
ὁ δέ γε τἀνθρώπου λόγος πέφυκ' ἀπὸ τοῦ θεῖου λόγου. Nam Dei a ratione ratio nascitur mortalium. Est quidem ista ratio nostro vitio obnubilata plurimum, non ita tamen quin conspicua restent semina divinae lucis, quae in consensu gentium maxime apparent. Cum enim malum falsumque sit natura sui quodammodo infinitum, atque insuper sibi repugnans, concordia universalis nisi ad bonum et verum esse non potest.
▸
Et sic regula secunda a priori derivatur: QUOD CONSENSUS HOMINUM VELLE CUNCTOS SIGNIFICAVERIT ID IUS EST Maxime autem in eo consentitur aliena nobis commoda curanda esse: quia id fere homini proprium est, unde Senecae sapientia bonum dicitur et suum et alienum. Hinc illa iustitia ▸hoc autem sensu non male cum Stoicis dicemus sapienter vivere idem esse quod ὁμολογουμένως τῇ φύσει convenienter naturae.
Placuit autem plerisque hunc ipsum consensum ius naturae secundarium, seu ius gentium primarium IUS GENTIUM PRIMARIUM
appellare: cuius legem Cicero nihil aliud esse ait, nisi rectam et a numine Deorum tractam rationem. Qui et alibi: omni in re consensio omnium gentium lex naturae putanda est.
Philipp. II.
Tuscul. 2
Vidit hoc Heraclitus, qui cum duos poneret λόγους , τὸν ξυνὸν καὶ τὸν ἴδιον, ▸rationem communem, et propriam
communem scilicet propriamque rationem sive sensum,
Sextus Philos.
illum esse vult veritatis κριτήριον ▸ arbitram facultatem
et quasi iudicem.
τὰ γὰρ κοινῇ φαινόμενα πιστά: fida enim esse quae communiter ita viderentur. Deinde adiicit: τρέφονται πάντες οἱ ἀνθρώπινοι νόμοι ὑπὸ ἑνὸς τοῦ θείου. Leges mortalium omnes ab una divina foventur. Cic. de Legibus 1.
▸ Haec Stoicis lex est, recta ratio Platonicis.
vera
proprie dicta
incipit, quam Aristoteles aliique circa
bonum alienum versari tradiderunt: ▸
Cic. lib. 4. de Fin. Lact. lib.3. Inst. c.8.
De Rep. 2.
De Philos. Plat.
de qua praeclare Hesiodus: