A full and critical edition of the text of Hugo Grotius' De Iure Praedae Commentarius (IPC) as preserved in the single extant manuscript, Leiden UL, BPL 917.

Jan Waszink <j.h.waszink@law.leidenuniv.nl>

Next Page Start Previous Page Additions/Deletions First Finished Version Finished Version

Ait Praetor: Quo minus illi in flumine publico navem agere, ratem agere, quove minus per ripam exonerare liceat, vim fieri veto. De mari et littore in eandem formam dandum interdictum docent interpretes, exemplo Labeonis, qui cum interdiceret Praetor, Nequid in flumine publico ripave eius facias, quo ▸

statio iterve navigio deterius ▸

▸

fiat

sit et fiat

sit, fiat: simile dixit interdictum competere in mari: Nequid in Nequid in mari inve littore facias, quo portus spatio iterve navigio deterius sit, fiat. Imo et post prohibitionem, siquis scilict in mari navigare prohibitus sit, aut non permissus rem suam vendere, aut re sua uti, iniuriarum eo nomine competere actionem Ulpianus respondit. Theologi insuper et qui tractant casus, quos vocant, conscientiarum, concordes tradunt eum qui alterum vendere aut aut emere impediat, ▸ propriam publicae ac communi praeponat, ▸ aut ullo modo alterum in eo quod est iuris communis impediat, ad restitutionem teneri ▸ viri boni arbitrio. Secundum haeac igitur vir bonus iudicans Batavis libertatem commerciorum adiudicaret, Lusitanos et caeteros qui eam libertatem impediunt vetaret vim facere, damna restituere iuberet. Quod autem in iudicio obtineretur, id ubi iudicium haberi non potest, iusto bello vindicatur. Augustinus: Iniquitas partis adversae iusta ingerit bella. Et Cicero: cum sint duo genera decertandi, unum per disceptationem, alterum per vim, confugiendum ad posterius si uti non licet priore. Et rex Theodericus: veniendum tunc ad arma cum locum apud adversarium iustitia non potest reperire. Et quod propius est nostro argmento Pomponius eum qui rem omnnibus communem cum incommodo caeterorum usurpet MANU PROHIBENDUM respondit. Theologi quoque tradunt sicuti pro rerum cuiusque defensione bellum recte suscipitur, ita non minus recte suscipi pro usu earum rerum quae naturali iure debent esse communes: Quare ei qui itinera praecludat, evectionemque aut invectionem mercium impediat, etiam non exspectata ulla auctoritate, via facti, ut loquuntur, posse occurri. Quae cum ita sint, minime verendum est, ne aut Deus eorum conatus secundet, qui ab ipso institutum ius naturae certissimum violant, aut homines eos inultos patiantur, qui solo quaestus sui respectu communem humani generis utilitatem oppugnant.